Skip to main content
0 items | € 0,00
incl. verzendkosten

Oktober 2017: Zelf zaden kweken in vergetelheid geraakt

01 oktober 2017
Serai Bressers

Nog niet zo heel lang geleden was het telen van je eigen zaden een heel normaal onderdeel van tuinieren. Het maakte de cirkel van zaaien, planten, oogsten rond! De afgelopen decennia is het kweken van je eigen zaden echter in de vergetelheid geraakt en zo ook veel kennis en variëteiten.

Oktober 2017: Zelf zaden kweken in vergetelheid geraakt

Door het zelf winnen van zaad had men zaad dat perfect was aangepast aan de lokale omstandigheden. Dit zorgde voor een enorme diversiteit aan zaden, en een grote voedsel zekerheid Mocht jouw zaad onverhoopt niet op komen, dan was er toch altijd wel iemand in de buurt, die wel werkend zaad had, en dus voedsel. Zo ontstond er dus een grote verscheidenheid aan lokale gewassen. Onze voedselzekerheid was zo grotendeels gewaarborgd.

Door de opschaling van de voedselproductie, wat mogelijk is geworden door onder andere de komst en het gebruik van fossiele brandstoffen, is het telen van eigen zaden, door boer of tuinierder, grotendeels gestopt. De meeste boeren kopen hun zaden in bij grote bedrijven. Het telen van zaden wordt nog wel gedaan door moestuinierders en de kleine zadenhuizen.

Het zelf telen en bewaren van je eigen zaad is iets wat goed past in de natuurlijke moestuin. Behoorlijk wat mensen zijn actief bezig om zaadvaste zaden te behouden, en leveren zo hun bijdrage van de grote diversiteit aan zaden. Dit doen ze in o.a. in ruilgroepen, ruilbeurzen en zadenbibliotheken.

Bij het zelf telen van zaden zijn er een aantal dingen belangrijk om te weten voordat je aan de slag gaat gaat telen. Niet elke plant werkt hetzelfde. Je hebt soorten waar je gemakkelijke zelf zaad van kunt oogsten en uiteraard de wat moeilijkere.

Ten eerste is het van belang belang dat je met zaadvast zaad werkt. Dat betekent zoveel dat je er voor moet zorgen dat de soort puur blijft, dat de eigenschappen van de plant behouden blijven. De nakomeling zullen dan exact dezelfde plant voortbrengen.

Niet al het zaad is zaadvast. Door de opschaling zijn grote zaadbedrijven zaden gaan ontwikkelen die standaard zijn, zaden die voor 1 soort klimaat of situatie ontwikkeld zijn. Dit noemen we de F1-hybriden. Dit zijn zaden die in het 'laboratorium' ontwikkeld zijn met een vaste vader- en moederplant. De ouderplanten geven de geselecteerde eigenschappen door aan de nakomeling van de eerste generatie en daarmee zijn alle nakomelingen uniform (standaard). Het zaad wat hieruit geoogst wordt, is niet zaadvast. Soms heeft het de eigenschap van de vaderplant en soms van de moeder en daarmee geven de nakomelingen hiervan nooit hetzelfde resultaat. F1-hybride zaden kunnen handig zijn voor de boer die alles op hetzelfde moment wil oogsten, maar onhandig voor de (moes)tuinierder, vooral als je zelf je zaad wilt winnen.

Ik gebruik geen F1-hybriden vanwege het feit dat je geen of weinig zaad ervan kunt oogsten. F1- Hybriden kunnen zich ook niet aanpassen aan de lokale en steeds veranderende omstandigheden, wat zaadvaste zaden wel kunnen.

Elk jaar bekwaam ik me erin, om steeds beter zaden te kweken. Ik verdiep me in de plant die ik wil oogsten, selecteer de gezondste plant, oogst het zaad, droog het en sla het op om volgend jaar weer te zaaien.

Als het zaad gewonnen is moet je ze nog bewaren. Zorg dat ze goed gelabeld zijn en donker, droog en koel bewaard worden. Dat kan heel goed in (al dan niet zelfgemaakte) zaadzakjes en bewaarblikken.

Door het vaak te doen krijg je er steeds meer handigheid in en help je mee om de diversiteit aan gewassen te behouden. Zaadvaste rassen zoals tomaat en erwten zijn makkelijk om zuiver te houden, voor pompoenen en courgette ligt dat ingewikkelder. Als je voor het eerst aan de slag gaat met zaden telen, kies dan de makkelijke, zelfbestuivende soorten zoals tomaat, erwten of sla. Al het zaad zelf oogsten is lastig. Als je zaad koopt, koop dan biologische en zaadvaste zaden van de kleinere zadenhuizen zoals de Bolster, de Nieuwetuin of Bingenheimer. Je kunt je ook aansluiten bij een zaadruilgroep in de buurt.

Wil je meer weten over zaden oogsten en bewaren houdt dan mijn site in de gaten, ik geef hier  lezingen en workshops over.

Serai Bressers- eetjetuin.nl

Hoe je op een milieuvriendelijke manier van je onkruid af komt. Onkruid in je tuin hoeft geen plaag te worden. Als je maar op tijd maatregelen neemt. Op een natuurlijke manier onkruid bestrijden, het kan!
Tijdens droge periodes is het heel belangrijk om water te geven aan je planten in de tuin. In ons blog vind je 5 bewater systemen die niet mogen ontbreken in je tuin.
Wie droomt er nou niet van een groen gazon. Met het juiste onderhoud is jouw grasmat er eentje waar je buren jaloers op zullen zijn.
Beginnen met composteren is eigenlijk helemaal niet zo moeilijk. Kies het juiste systeem, passend bij je huishouden en tuin en aan de slag!
Dieren in de tuin… die zal je vanaf nu wel wat vaker tegen komen. De natuur ontwaakt en daar horen ook de vogels, vlinders, insecten en andere dieren bij! Wist je dat je heel veel invloed hebt op de natuur? Je kunt in je eigen tuin of op je eigen balkon een geschikte omgeving creëren voor de dieren. Hoe? Dat vertellen we je in ons blog!
Maart is de tijd om de rozenstruik te snoeien. Zo heb je in de zomer een mooie tuin, vol bloeiende rozen. Hoe je dit moet aanpakken, lees je in ons blog.
De zon komt tevoorschijn, het begint te kriebelen. Tijd om de tuin in te gaan! Met deze 4 tips is je tuin weer helemaal klaar voor het voorjaar.
Met weinig ervaring je eerste moestuin beginnen? Geen probleem! Wij zetten een aantal handige weetjes en tips voor je op een rij voor een moestuin voor beginners.

Archief

Opgelet, deze website gebruikt cookies, voor meer info klik hier.

© 2020 De Wiltfang ®  |  Industrieweg 7  |  3738 JW Maartensdijk  |  Tel.: 0346 - 218 111  |  info@dewiltfang.nl

KvK: Utrecht 30097552  |  BTWnr NL: NL.009181003.B01 | 

inloggen
Gebruikersnaam
Wachtwoord
Onthoud me
Nog geen klant? Maak een account aan.
Wachtwoord vergeten? Wachtwoord resetten.